29 mei 2024

In 1291 werden alle glasblazers uit Venetië gedwongen om te verhuizen naar Murano, vanwege het brandrisico. Ook werd wel gezegd dat het de bedoeling was de geheimen van het glasblazen op die manier beter te beveiligen. Op straffe des doods was het glasblazers verboden om hun kunst door te vertellen; deze mensen leefden als gevangenen op het eiland. Murano werd beroemd om het glaswerk en ook om de spiegels. Ook werd op Murano het Aventurijnglas uitgevonden. Later werd het eiland beroemd om zijn kandelaars. In de achttiende eeuw nam de industrie af, doordat de glaskunst in Bohemen opkwam. Maar ook aan het begin van de eenentwintigste eeuw is glas nog de belangrijkste industrie op Murano.

Murano werd al bewoond door de Oude Romeinen. Vanaf de zesde eeuw werd het bewoond door mensen uit Altino en Oderzo. Oorspronkelijk was Murano een welvarende vissershaven, waar ook zout werd geproduceerd. Het was ook een handelscentrum, omdat het via zijn haven controle had over Sant'Erasmo.

Vanaf de elfde eeuw nam de welvaart in Murano af, omdat de bewoners verhuisden naar Dorsoduro. De stad had oorspronkelijk een eigen hoge raad, zoals Venetië, maar vanaf de dertiende eeuw werd Murano bestuurd door een podestà uit Venetië. Niettemin had Murano eigen munten.

In de vijftiende eeuw werd Murano populair als vakantieoord voor de Venetianen, en werden er paleizen gebouwd, maar later nam dit in omvang af. Het landelijk deel van het eiland was bekend om zijn boomgaarden en moestuinen tot de negentiende eeuw, toen er steeds meer woningen werden gebouwd.

Momenteel is het toerisme een belangrijke bron van inkomsten. Murano is met de vaporetto bereikbaar van Venetië.

Aan de noordkant van het eiland werd een sacca aangelegd: de Sacca della Misericordia. Het is een kunstmatige landtong die een haven omgeeft.

Burano is beroemd vanwege de vrolijk gekleurde huizen en het kantwerk, maar heeft ook – net als Pisa – een scheve kerktoren. Die zie je al van veraf opduiken, als je over het water aan komt varen.

Ook de huizen knallen je tegemoet, in zonnig geel, hemelsblauw, geraniumrood, fuchsiaroze, grasgroen en alle andere kleuren van de regenboog.

Als je vanaf de vaporetto-halte over de Via Marcello wandelt, word je bijna overweldigd door alle kleuren. Maar het kan nóg kleurrijker… Via de Fondamenta degli Assassini wandel je naar het steegje Via al Gattolo, waar je op nummer 339 Casa Bepi vindt, met een gevel vol kleurvlakken.

Zorg dat je rond lunchtijd bij Trattoria Da Romano (Via San Martino) aanklopt. Bestel hier de risotto met bouillon van gò, een zeldzame vissoort die in de Venetiaanse lagune zwemt.

In de winkeltjes op Burano vind je veel kant. Let er wel op dat je de originele kanten werkjes van het eiland koopt, mocht je een souvenir mee willen nemen, en niet de op grote schaal geproduceerde kanten tafellakens en zakdoeken uit Azië.  Met mooi weer zitten de dametjes van het eiland vaak voor hun huizen te kantklossen, hetgeen het geheel extra fotogeniek maakt.

Torcello is een eiland in het noordelijke deel van Laguna Veneta. De naam komt waarschijnlijk van de stadspoort of toren van Altino (Venetiaanse "Tore" = toren). Het eiland staat bekend als de voorloper van Venetië.

In de 7e eeuw vluchtten de bisschop en inwoners van Altino naar dit eiland, opgejaagd door de Longobarden. Er ontwikkelde zich langzaam een autonomie tegenover Byzantium en het eiland sloot zich aan bij de confederatie van eilanden in de lagune. In de 10e eeuw groeide de gemeenschap uit tot 10.000 inwoners met meer dan 10 kerken en verschillende kloosters. Er was een handelsfactorij die zorgde voor economische bloei en Torcello werd het machtigste eiland van de lagune, veel welvarender dan Venetië. Na de 10e eeuw trad er langzaam verval in. Het gebied rond het eiland veranderde langzaam in moeras waardoor er een malaria-epidemie uitbrak. Bijna de gehele populatie vluchtte naar Venetië en Murano. Het stedelijke centrum werd langzaam ontmanteld. Eind december 2022 waren er nog 12 inwoners.

Vandaag herinneren nog enkele belangrijke gebouwen aan dit rijke verleden. Het belangrijkste is de kathedraal van Santa Maria Assunta, een parel van Veneto-Byzantijnse kunst met prachtige mozaïeken. Andere attracties zijn de Chiesa di Santa Fosca en een museum dat gehuisvest is in twee 14e-eeuwse paleizen. Tot de 19e eeuw was er op het eiland een abdij van benedictinessen: het Monastero di San Giovanni evangelista.

Het eiland kan gemakkelijk bezocht worden met het openbaar vervoer vanuit Venetië en is geliefd om zijn (groen)contrast met de dogestad.

In 639 werd het bisdom Torcello opgericht, ten koste van het afgeschafte bisdom Altino. In 1117 verwierf het een stuk van het grondgebied van het bisdom Treviso. Het bisdom Torcello hield op te bestaan in 1815, nadat er al meer dan tien jaar geen bisschop van Torcello geweest was. Het bisdom Torcello ging op in het patriarchaat Venetië (1815).

Paus Paulus VI herstelde Torcello als een titulair bisdom, dat een eretitel is voor prelaten (1968)

De kathedraal van Santa Maria Assunta (Cattedrale di Santa Maria Assunta) op het eiland Torcello was de eerste kathedraal in de Lagune van Venetië.

De kerk werd gesticht in 639 (zoals te zien op een inscriptie naast het koor) en werd verbouwd in de 9e, 10e en 11e eeuw. In de 14e eeuw werd de portiek verbonden met de ernaast gelegen Chiesa di Santa Fosca, zodat samen met het baptisterium (doopkapel) de drie fasen van het leven verbonden waren.

De kathedraal is een voorbeeld van de Veneto-Byzantijnse stijl en bevat een belangrijke mozaïek van de madonna (13e en 14e eeuw) en het laatste oordeel (11e en 12e eeuw). Deze mozaïeken worden beschouwd als de mooiste van deze stijlperiode

Afscheid van Venetië, maar ik kom nog eens terug hoor.