Poorten

Gepubliceerd op 22 oktober 2018 om 08:01

Gentpoort

De poort is onderdeel van de tweede Brugse stadsomwalling uit 1297. De huidige poort werd samen met de Kruispoort en de (verdwenen) Katelijnepoort gebouwd door Jan van Oudenaerde omstreeks 1400.

In het poortgebouw bevond zich van 2011 tot en met 2019 een museum dat de functie van een middeleeuwse stadspoort illustreert. Vanaf het terras op de tweede verdieping kreeg de bezoeker een zicht over Brugge en ommeland. Na de herinrichting van het Gruuthusemuseum, dat de museale rol van de Gentpoort had overgenomen, werd het Gentpoortmuseum gesloten begin 2020. Net als de Kruispoort en Ezelpoort wordt de Gentpoort ter beschikking gesteld van verenigingen.

Aan de Gentpoort loopt de Gentpoortbrug over de Ringvaart.

Wilma de Krom in Brugge
Wilma de Krom in Brugge

Ezelpoort

De poort hoort bij de tweede Brugse stadsomwalling uit1297. Ze werd in 1369 herbouwd door Bruggelingen Jan Slabbaert en Mathias Saghen naar het voorbeeld van de Smedenpoort en Boeveriepoort (verdwenen). In de 17de eeuw werd ze in verschillende fasen (1615, 1632, 1677) ingrijpend verbouwd. Grondige restauratie in 1991-1993.

Kenmerkend aan deze poort is dat ze, net als de Smedenpoort, volledig omringd is door water. Tegenwoordig wordt de poort enkel gebruikt door voetgangers en fietsers.

De poort werd vroeger soms ook aangeduid als de Oostendsche Poort (Porte d'Ostende), omdat ze uitliep op de weg naar Oostende.

Wilma de Krom in Brugge

smedenpoort

De Smedenpoort is een van de vier overgebleven stadspoorten van Brugge. De eerste poort dateert van 1297-99, maar werd in 1367-68 herbouwd door de meester-metselaars Jan Slabbaert en Mathias Saghen. Later werd ze nog enkele keren verbouwd. Kenmerkend aan deze poort is dat ze, net als de Ezelpoort, volledig omringd is door water.

In 2012 werd aan beide zijden van de poort een voetgangersbrug aangelegd. Dankzij deze ingreep werd het mogelijk voor voetgangers om rond de poort te lopen, en voor fietsers om de kleine poortdoorgangen te gebruiken, waardoor zij gescheiden bleven van het autoverkeer.

Aan de Smedenpoort hangt een bronzen schedel ter nagedachtenis van een gebeurtenis uit 1691. In dat jaar bracht de Brugse zeeman Jacob Wyndekens een samenzwering aan het licht. Een zekere François van der Straeten, een Eeklonaar, had afgesproken met een kleine groep Franse soldaten om hen 's nachts de stad via de Smedenpoort binnen te smokkelen. Zij zouden zich verbergen in barakken die zich nabij het Waterhuis bevonden. In alle vroegte zouden zij dan de poortwachters overmeesteren, de poort openen en vrij spel geven aan een groot Frans leger dat zich in hinderlaag in het Tillegembos.

Wilma de Krom in Brugge

Kruispoort

De eerste poort (1297-1304) op deze plek was onderdeel van de tweede Brugse stadsomwalling uit 1297. In 1366 werd een nieuwe poort opgericht, naar het ontwerp van de meester-metselaars Mathias Saghen en Jan Slabbaerd, die ook de Smedenpoort en de Ezelpoort bouwden. Deze poort werd in 1382 afgebroken, na de inname van de stad door de Gentenaars, onder de leiding van Filips van Artevelde.

Tot de bouw van de huidige poort werd door de Brugse stadsmagistraat beslist in 1400. De meesters-metselaars Jan van Oudenaerde en Maarten van Leuven werden als ontwerpers en bouwheren aangesteld. Tegen 1406 was het gebouw klaar.

Het oorspronkelijke complex bestond uit een hoofdgebouw (twee zware ronde torens met weermuren, een voorzaal en een hoge bovenbouw), met daarbij een voorpoort, acht torens en twee bruggen. In 1760 werd de voorpoort gesloopt en niet meer herbouwd.

Ter hoogte van de Kruispoort lopen twee Kruispoortbruggen over de Ringvaart.

Na de Tweede Wereldoorlog en tot in 1988 herbergde de Kruispoort een bescheiden Oorlogsmuseum, terwijl ook nog een gedeelte door een huisbewaarder was bewoond. De (herboren) Brugse schermersvereniging, genaamd Sint-Michielsgilde of Hallebardiers is sinds het einde van de twintigste eeuw in de Kruispoort gevestigd.

Wilma de Krom in Brugge
Wilma de Krom in Brugge